Efektem wieloletnich badań Kochanowskiego jest opowieść mająca wszelkie cechy naukowości, a jednocześnie wartka i porywająca jak literatura faktu. Autor, sprawnie wprowadzając nas w arkana podhalańskiego Sonderwegu, co rusz częstuje anegdotą, przedstawia barwne sylwetki, delikatnie podkpiwa z absurdów opisywanej epoki. W głębszej warstwie jest to opowieść o ambiwalencji wolności. Z jednej strony Zakopane – tak jak najbliższe jego okolice – okazuje się przestrzenią, która nie dała się stotalitaryzować. Wysiłki komunistycznej partii czy bezpieki spełzły na niczym w obliczu…