Nowoczesność i Zagłada wyróżniała się spośród obszernej literatury z tej dziedziny wyjątkową zdolnością do posługiwania się rozmaitymi językami, które, poruszając ten sam temat, wzmacniały się wzajemnie – niczym węzeł łączący nazizm z nowoczesną ideologią. Pomimo wyraźnego archaizmu, który cechował nazizm, jego specyfika tkwi w tanatopolitycznym połączeniu, możliwym dzięki wzajemnie dookreślającym się elementom archaicznym i nowoczesnym. Bauman przyznaje tej perspektywie (mającej niewiele wspólnego z tradycyjną socjologią, ponieważ kompletnie wymyka się jej granicom) ogromną analityczną siłę. Perspektywa ta przemierza tereny historii i filozofii, a także antropologii i literatury, co nie zdarza się w wielu innych pracach. Zresztą Bauman przypomniał w listach, które miałem przyjemność z nim wymieniać, że socjologia była w czasach jego studiów zupełnie inną dyscypliną od tej ilościowej i statystycznej odmiany, jaką stała się później, gdy wręcz usunięto ją z wydziałów nauk humanistycznych, by zlała się z kierunkami określanymi mianem science. Nie mogąc jednak stać się prawdziwą nauką, socjologia znalazła się w sferze przejściowej, tracąc część swej duszy. Twórczość Baumana wyznaczała barierę dla tej tendencji.
Bauman, poza wieloma bardziej szczegółowymi kwestiami, nauczył mnie więc przede wszystkim tego, że myślenie dokonuje się zawsze poprzez wzajemne „zanieczyszczanie się” różnych, uznawanych za odmienne, dyscyplin. Tylko wtedy gdy granice jednej ustępują pod naciskiem innej, nasza wiedza postępuje – dokonuje się to, co określa się mianem zmiany paradygmatu. Twórczość pisarska Baumana – bo był on także pisarzem o wyjątkowym talencie – posiada głębię, a zarazem lekkość, pochodzące z umiejętności przekraczania różnych światów językowych i pojęciowych, ze zdolności do zazębiania drobiazgowych…