W kulturze ludowej stosunek do księży między XVI i XIX w. był co najmniej dwuznaczny. Dwuznaczność ta wynikała z faktu, że z jednej strony byli oni namiestnikami Boga na ziemi, reprezentantami wiary, która dla chłopów była naturalnym środowiskiem życia. Z drugiej jednak – Kościół stał na straży i był beneficjentem pańszczyzny na równi ze szlachtą. Chłopi na rzecz Kościoła odrabiali pańszczyznę, oddawali na jego rzecz dziesięcinę, czyli dziesiątą część zbiorów, oraz specjalny podatek na odprawianie mszy, czyli meszne.
Podporządkowanie i opórKiedy Zygmunt I Stary wydał w 1520 r. dekret, że każdy chłop powinien odrabiać przynajmniej jeden dzień pańszczyzny tygodniowo, chłopi ze wsi Krowodrza, będącej dzisiaj dzielnicą Krakowa, nie mogli w to uwierzyć. Dotychczas na rzecz klasztoru odrabiali tylko kilka dni rocznie. Po…