Subskrybuj
Dr filozofii, pracownik Instytutu Kulturoznawstwa UAM, zajmuje się m.in. polityką szkolnictwa wyższego i rolą religii w życiu publicznym.

Nie samą beatyfikacją żyje człowiek

Beatyfikacja Jana Pawła II była dla Kościoła najważniejszym wydarzeniem tego roku. Choć na długo pozostanie ona dla katolików powodem do radości, wszak Kościół wierzy w świętych obcowanie, to już losy intelektualnej spuścizny Papieża w jego ojczyźnie po 2005 roku są powodem do wstydu, czego nie sposób przemilczeć.

Mój felieton nosi tytuł „Znaki krytyczne”, będę w nim poruszał przede wszystkim sprawy związane ze społeczeństwem i Kościołem. Czy tysiące stron tekstów papieskich doczekały się należytej debaty i opracowań? Można w to wątpić. Rozlicznie deklarowane fascynacje papieską myślą okazały się bez pokrycia. Zwyciężył akcjonizm w postaci dni skupienia, marszy (a nawet biegów) pamięci, budowy pomników. Tymczasem nie doczekaliśmy, ani wysypu interpretacji tekstów papieskich, ani wypływających z nich, nowatorskich koncepcji teologicznych i filozoficznych. Do dziś polscy badacze wydali szczątkową ilość krytycznych odczytań papieskich idei, nie pojawiła się także konfrontacja idei Papieża z aktywnymi intelektualnie krytykami Kościoła. Dwadzieścia lat po transformacji ustrojowej liberalizm nie okazał się lekarstwem na wszystko, a idee choćby z encykliki Laborem exercens, zwane swego czasu „socjalistycznymi”, zespalają się z krytykami neoliberalizmu. O tym, że Jego myśl, jak osoba były inspirujące nie tylko dla katolików świadczy książka Rozmowy w Castel Gandolfo zbierająca wystąpienia z seminariów papieskich. Kilkadziesiąt pozycji o papieżu wydanych w ciągu sześciu lat to w większości pozycje biograficzne, raczej niskich lotów, kto nie wierzy, niech zajrzy do Empiku. Kilka komentarzy papieskich encyklik opublikowało wydawnictwo KUL, co tylko w niewielkim stopniu zagospodarowało teren. Encykliki zostały oprawione w skórę o pozłacanych okuciach i zamknięte w biblioteczkach, zyskały status nietykalnych. Czy może być inaczej? Tak, niestety na razie nie w Polsce. Za granicą przygotowano Komentarze do encyklik, których…

Zyskaj nielimitowany dostęp do wszystkich artykułów, e-wydań i archiwum

  • Pełny dostęp do wszystkich artykułów
  • Każdy nowy numer od razu w e-wydaniu
  • Archiwum numerów zawsze pod ręką

Artykuł pojawił się w numerze: Kreatywna Polska?