„Kultura wizualna – jak pisze autor – jest zbiorem relacji pomiędzy tym, co widzialne, a nazwami, które nadajemy temu, co widzimy. (…) Jednym słowem, nie jest tak, że widzimy po prostu to, co jest do zobaczenia, i nazywamy to kulturą wizualną. Raczej składamy obraz świata zgodny z tym, co wiemy i czego już doświadczyliśmy” (s. 25). Jako uczestnicy współczesnej kultury zanurzeni jesteśmy w technologii. Trudno polemizować z faktem, że modernizacja wraz z wynalazkami fotografii, kinematografii, telewizji i maszyn obliczeniowych przestroiła nasze zmysły na paradygmat wizualny. Obrazy towarzyszą nam wszędzie, przemykają przez nasze urządzenia osobiste, migotliwe ekrany pojawiają się w tramwajach, na ulicach, często są ostatnią rzeczą, jaką widzimy przed zaśnięciem, i pierwszą po przebudzeniu. Wraz z obrazami pojawiają się informacje – terabajty danych, które musimy przetworzyć i zrozumieć. Choć większość z nas odczuwa zasadniczą zmianę, która dokonała się pomiędzy pokoleniem naszych dziadków a dzisiejszym, nie wszyscy jesteśmy w stanie wskazać, jakie są jej zasadnicze komponenty i przesunięcia. Mirzoeff zaczyna od podstawowego, choć najtrudniejszego pytania o to, co właściwie widzimy, patrząc. Co widzisz na mapach, obrazach, zdjęciach, filmach, w wieczornych wiadomościach, w przestrzeni miejskiej? Czy mimo wzmocnienia poznawczego, jakie stanowi dla nas technologia, widzimy ostrzej i lepiej? Czym jest widzenie, wzrok i percepcja u progu drugiej dekady XXI w.? Czy technologiczna akceleracja i gwałtowna zamiana świata analogowego na cyfrowy jednocześnie odmieniły nasz sposób widzenia? I wreszcie: jakie są globalne oraz polityczne konsekwencje takich zmian, czy widzenia nie trzeba się nauczyć od nowa? Jeśli przez wzrok rozumiemy pracę fotoreceptorów zlokalizowanych w wyspecjalizowanym narzędziu, jakim jest oko, to widzenie nie jest już dane tylko człowiekowi. Niezwykle czułe sensory i…
Dr kulturoznawstwa, ekspertka ds. nowych technologii w muzeach i instytucjach kultury, wykładowczyni Polsko-Japońskiej Akademii Technik Komputerowych na Wydziale Sztuki Nowych Mediów