Subskrybuj

Nowa sztuka miłości

Nowa sztuka miłości

Edytorial

  • Szczepionka przeciw wirusowi nienawiści Niedługo przed śmiercią prof. Paweł Śpiewak wysłał do naszej redakcji poruszający esej o antysemityzmie. Napisał wtedy w liście: „Brzmi niemal jak manifest. Nie szkodzi. Chciałbym, żeby wybrzmiał mocno”. Dlaczego profesor uznał, że trzeba znów głośno ostrzegać przed antysemityzmem? Że należy przypominać o religijnych i politycznych źródłach prześladowań Żydów?

Temat miesiąca

  • Dać miłości słowa Praktykę miłości szczególnie utrudniało mi to, że wciąż wiązałam się z poranionymi emocjonalnie mężczyznami, którzy nie byli zbytnio zainteresowani tym, by kochać, choć sami pragnęli być kochani.
  • Miękkimi brzuszkami Pracując nad tym tekstem, zapytałam moją przyjaciółkę, jaka jest definicja miłości, która do niej najbardziej przemówiła. Powiedziała, że w chwilach kryzysu w związku powtarza sobie to, czego życzyła jej jedna z gościń na ślubie: „Żebyście zawsze odwracali się do siebie miękkimi brzuszkami”.
  • Rozmontowałam obraz W filmach, na których się wychowałam, był zaszyty przekaz, że kobieta w miłości jest ofiarą, ewentualnie zdobyczą, która się poddaje lub składa dar z całego swojego życia.
  • Nie wierzmy w drużynę pierścienia Pamiętajmy o dwóch kluczowych dla szczęśliwego związku zasadach: sprawiedliwie nie znaczy po równo, a tam, gdzie rządzi racja, nie ma relacji. Czy ja potrzebuję partnera, partnerki żeby udowodnić, iż jestem mądrzejszy, że lepiej coś zrobiłem? Nie, to nie buduje relacji, tylko moje samozadowolenie.
  • Chłód serca Traktowana na poważnie miłość – cokolwiek to znaczy – bynajmniej nie jest dla każdego; niektórym nudzi się za szybko, nadwrażliwców spala zaś na popiół, zbyt dużo kosztuje i za bardzo boli.
  • Jak rozkwitnąć Regułą miłości, którą wyniosłam dla siebie z książki Lucy Maud Montgomery, jest przeświadczenie, że nie warto czekać na czyjeś oświadczyny. Jeśli chcesz kogoś poślubić, oświadcz się pierwsza.
  • Też chcę to przeżyć W erotyce jesteśmy najbardziej niepowtarzalni, jesteśmy sobą, a to wiąże się z ryzykiem, że niekoniecznie musimy zostać zaakceptowani przez innych. Japończycy mawiają, że mamy różne twarze, w tym taką, której nigdy nikomu nie pokazujemy. W niej jesteśmy najprawdziwsi.

Idee

Stacja: literatura

  • Kwestionariusz Stacji Literatura. Aleksandra Zielińska „Czasem sobie myślę, jak moje życie mogłoby wyglądać w innych okolicznościach, i mam jedną konkretną wersję alternatywnej rzeczywistości” - mówi Aleksandra Zielińska.
  • Bal gałganiarzy Zuzanna przyklęka na jedno kolano i ostrożnie przygląda się powierzchni wody, byle nie wpaść. Jezioro niewinnie faluje, suche trzciny niewinnie falują, przy samym brzegu gdzieniegdzie widać liście nenufarów i nawet przez chwilę Zuzanna myśli sobie, że to nenufary, nie zaś ryby, pływają koło mola, ale tak nie jest.

Felieton

  • Dwa bratanki? Wojna w Ukrainie stanowiła ważny kontekst podróży Franciszka na Węgry, choć trudno się nie dziwić, że na miejsce wygłoszenia apelu o pokój i okazania solidarności z uchodźcami papież wybrał akurat Budapeszt, a nie np. Warszawę, o samym Kijowie już nie wspominając.
  • Wciąż coś mówić Nie odmawiam nikomu prawa do wyrażania opinii. Chciałabym jednak również mieć prawo do niezapoznawania się z nimi na siłę.

Społeczeństwo ◆ świat

  • 12 i pół tezy o polskim antysemityzmie Gdy czytam przedwojenne gazety, wydaje mi się, że ówczesną Polskę ogarnęła gorączka antyżydowska. Antysemickie poglądy były głoszone tak szeroko i w tak skrajnych formach, że można było odnieść wrażenie, iż Polacy sami się szykowali do jakiegoś rozwiązania „kwestii żydowskiej”.
  • Co zrobiliśmy z naszym chrześcijaństwem? Przemoc fizyczna i symboliczna, antyjudaizm oraz nienawiść rasowa to główne wyznaczniki relacji chrześcijan do wyznawców judaizmu, których efektem było przyzwolenie na zagładę Żydów w wieku XX lub co najmniej bierność wobec niej. Sytuację odmienił dopiero II Sobór Watykański, nazywając antysemityzm grzechem.
  • Twarzą do rzeki Śnięte ryby, małże i ślimaki, wyławiane latem 2022 r. z Odry, to nie masy gospodarcze, żeby je przeliczać na tony, ale konkretne, pojedyncze istnienia, których brak odczuje cała miejscowa przyroda. Ile zostanie wyłowionych tego lata?
  • Stańmy wreszcie przed lustrem Kiedy redakcja „Znaku” umawiała się z Pawłem Śpiewakiem na druk „tez o polskim antysemityzmie”, nikt nie przypuszczał, że staną się one czymś na kształt testamentu. Że będziemy je czytać jak zapis ostatniej woli ich autora.

Ludzie ◆ książki ◆ zdarzenia

  • Osobliwy sojusz „Nić widmo” Paula Thomasa Andersona kipi erotyzmem i dwuznacznością, choć rzadko kiedy bohaterowie rozpinają guziki swoich wielce szykownych kreacji i strojów.
  • Miłość, mrok, życie Najmocniej w książce Amosa Oza oddziaływały na mnie obrazy Południa. Przypominały o bułgarskich podwórkach mojego dzieciństwa.
  • Zwykły człowiek? Ta Biblia odłącza od tekstu element nadprzyrodzony – cuda nie są tu tak ważne, jak nauczanie o wolności, spotkanie z drugim człowiekiem, pokonywanie strachu.
  • Kwestia perspektywy Perspektywa zwierzęcia czy rośliny pozostaje dla człowieka niedostępna, a każda próba jej obrania jest de facto narzuceniem przyrodzie ludzkich narzędzi komunikacji.
  • Kultura „w poruszeniu” albo kroniki wojny Przez ostatnie kilkanaście miesięcy ukazało się więcej ukraińskich tytułów niż w minionych 30 latach. Jednak wszyscy czujemy gorzki posmak zbyt wysokiej ceny tego nowego otwarcia.
  • Pisanie jako iluzja trwania Czy i jak zostaniemy zapamiętani, czym jest miłość, a czym śmierć, jak poradzić sobie ze stratą – w najnowszej przetłumaczonej na język polski powieści chińska pisarka znów wchodzi w sam środek tematów, o których trudno się mówi. Ona jednak mistrzowsko znajduje dla nich odpowiednią formę.
  • Poszerzyć, rozciągnąć, przekroczyć Żałuję, że nie mogłam przeczytać tych opowiadań, gdy byłam nastolatką. Być może szybciej dostrzegłabym rozpiętość świata, w którym inność wcale nie musi oznaczać wyobcowania.
  • Czuła szorstkość Po nagrodzonym Bookerem debiucie Douglas Stuart powraca z powieścią, w której ponownie przygląda się nastoletniemu bohaterowi, jego trudnej relacji z matką alkoholiczką, a akcję umieszcza w scenerii robotniczego, postthatcherowskiego Glasgow.
  • Kim jestem Z drobnej książki Au wybija się dręczące pytanie o tożsamość. Mógłby spaść śnieg to powieść schyłkowa, chłód zapowiada koniec cyklu i pytania o możliwy ciąg dalszy.
  • Ewangelia według Piotra Pawła Pasolini kojarzy się z prowokacyjnym kinem. Sam jednak identyfikował się głównie jako pisarz.
  • Film bez granic Szukam w kinie niejednoznacznych połączeń i traktuję widzów po partnersku. Będzie ciekawiej, jeśli zaszyte w filmie cytaty z dzieł innych twórców i moje osobiste doświadczenia zinterpretują w nowy sposób.
  • Moi, mistrzowie: Maciej Bobula W idylli, którą opisuje Bobula, ludzie żyją chwilą, celebrując wspólne „teraz”, i mają właściwie nieograniczone pokłady cierpliwości, a zamiast dać sobie „po twarzy” dają sobie „po żelku”.

Ludzie znaku

  • Stary profesor Nie pisze już rozpraw ani nawet dłuższych artykułów. Robi notatki, jak te, które teraz czytasz, Przyjacielu. Najczęściej nikomu ich nie pokazuje. Rozmyślania w dziewiątej dekadzie życia.

Inne

Ilustracja: Basia Pospischil

Ilustracja okładkowa: Basia Pospischil